De overgang, die dient zich toch pas rond ons vijftigste aan? Meestal is dat ook zo, maar soms begint deze levensfase al eerder. Wat doet u echter als u al veel jonger merkt dat uw lichaam verandert? Jong in de overgang komen, kan extra verwarrend en emotioneel zijn. Waarom gebeurt dit en wat kunt u doen om deze levensfase zo aangenaam mogelijk te doorstaan?
- Wat is de overgang of menopauze?
- Wanneer begint de overgang?
- Wat is een vervroegde overgang?
- Wat zijn de kenmerken van een vervroegde overgang?
- Wat zijn de na- en voordelen van jong in de overgang zijn?
- Jong in de overgang: een nieuwe balans
- Welke voeding helpt bij (vervroegde) overgangsverschijnselen?
- Jong in de overgang biedt ook ruimte
- Recept: sojaboontjesroerbak met sesam en lijnzaad
Wat is de overgang of menopauze?
De overgang wordt ook wel de menopauze genoemd. Het is een natuurlijke levensfase waarin de eierstokken geleidelijk minder oestrogeen en progesteron aanmaken. Hierdoor verandert de hormoonbalans en stopt uiteindelijk de menstruatie. De overgang is dus een fase waarin het lichaam zich aanpast aan een nieuwe hormonale situatie. We noemen de fase voor de laatste menstruatie de perimenopauze. Deze kan jaren duren.


Veel vrouwen merken in deze periode veranderingen in hun stemming, energie, huid, haar en nachtrust. U kunt het een beetje vergelijken met de puberteit, maar dan andersom: het lichaam zoekt opnieuw naar balans.
"Ongeveer één op de honderd vrouwen komt in de overgang voordat ze veertig zijn"


Gemiddeld begint de overgang tussen het 45e en 55e levensjaar. Toch kunnen de eerste signalen, zoals een onregelmatige cyclus of stemmingswisselingen, al eerder optreden. Ongeveer één op de honderd vrouwen komt al in de overgang voordat ze veertig zijn. Bij ongeveer één op de duizend vrouwen gebeurt dit reeds voor hun dertigste levensjaar.
Dit noemen we een vervroegde overgang of premature menopauze.
“Soms is de vervroegde overgang erfelijk bepaald"
Wat gebeurt er nou in uw lichaam als u al op jonge leeftijd overgangssymptomen krijgt? We leggen het uit. Bij een vervroegde overgang stopt de werking van de eierstokken eerder dan normaal. Soms is dat erfelijk bepaald, maar ook factoren als stress, een auto-immuunproces of een medische behandeling kunnen een rol spelen.


Vrouwen die op jonge leeftijd in de overgang komen, merken vaak dat ze lichamelijk en emotioneel door een onverwachte fase gaan. Terwijl leeftijdsgenoten nog volop bezig zijn met werk, gezin of kinderwens, moeten zij al wennen aan een nieuwe hormonale balans. Dat kan nogal confronterend zijn.
“Sommige vrouwen merken vooral subtiele veranderingen”


De kenmerken van een vervroegde overgang lijken op die van een ‘gewone’ overgang, maar beginnen dus (veel) eerder. Sommige vrouwen merken vooral subtiele veranderingen, zoals slechter slapen of sneller emotioneel zijn. Veelgenoemde verschijnselen zijn:
- Onregelmatige of uitblijvende menstruatie
- Nachtelijk zweten of opvliegers
- Vermoeidheid of prikkelbaarheid
- Droge huid of droog haar
- Droge vagina
- Minder concentratie of motivatie
- Verandering in libido


Deze kenmerken variëren uiteraard per persoon. De ene vrouw heeft meer stemmingswisselingen en de vooral opvliegers. Het is zoals in elke levensfase belangrijk om ook in de overgang goed naar uzelf te luisteren en te erkennen wat u voelt. Hier kunt u dan op anticiperen.
“Leeftijdsgenoten zitten vaak nog niet in dezelfde fase"


Is het nou nadelig of juist een voordeel om al jong in de overgang te belanden? Eigenlijk zijn ze er allebei. Dit leggen we even uit.
De nadelen
Voor veel vrouwen voelt een vervroegde overgang als een nadeel, vooral omdat het zo onverwacht komt. Zo kan het emotioneel zwaar zijn.
Het idee dat uw vruchtbaarheid eerder eindigt, kan bij sommigen verdriet of onzekerheid oproepen. Lichamelijk kunt u merken dat uw energie schommelt, uw huid en haar droger worden of u vaker last hebt van stemmingswisselingen of opvliegers. Sociaal kan het eveneens lastig zijn. Leeftijdsgenoten zitten immers vaak nog niet in dezelfde fase. Hierdoor kunt u zich soms eenzaam en onbegrepen voelen.
De voordelen
Het is gelukkig niet alleen kommer en kwel als u jong in de overgang belandt. Er zitten zelfs voordelen aan. Zo bent u vroeg klaar met de hormonale schommelingen van de menstruatie. Dit betekent vaak dat u minder maandelijkse ongemakken ervaart. Daarnaast krijgt u op termijn ook meer hormonale rust.


Veel vrouwen ervaren op den duur juist meer stabiliteit in stemming en energie en komen terug in hun kracht.
U leert bovendien al snel om bewuster te leven. De (vervroegde) overgang nodigt uit om beter voor uzelf te zorgen. U leert naar uw lichaam te luisteren, gezonder te eten, beter te rusten en grenzen te stellen. Daar heeft u de rest van uw leven baat bij.
“Uw huid en haar kunnen anders aanvoelen”


Zoals gezegd, kan het dus ingrijpend zijn om op jonge leeftijd in de overgang zijn. Het biedt echter ook kansen om dichter bij uzelf te komen en nieuwe balans te vinden. Een vervroegde overgang kan invloed hebben op verschillende aspecten van het leven. De plotselinge hormoondaling kan u bijvoorbeeld sneller moe maken of invloed hebben op uw stemming.
Als u nog kleine kinderen in huis heeft, kan dit extra zwaar zijn. Ook het idee dat uw vruchtbaarheid eerder afneemt, kan emotioneel belastend zijn.
Daarnaast kunt u merken dat uw huid en haar anders aanvoelen, of dat uw energie schommelt. Dit kan frustrerend zijn. Het goede nieuws? Er zijn manieren om uw lichaam te ondersteunen en weer meer balans te ervaren.
“Een gezonde keuze zijn producten die rijk zijn aan fyto-oestrogenen"
Voeding kan in deze levensfase veel voor uw welzijn doen en kan helpen bij (vervroegde) overgangsverschijnselen. Om welke voeding gaat het dan? Een gezonde keuze zijn producten die rijk zijn aan fyto-oestrogenen. Dit zijn plantaardige stoffen die op lichaamseigen oestrogeen lijken. U vindt fyto-oestrogenen onder meer in soja, lijnzaad en peulvruchten.


- Calcium en vitamine D. Het mineraal calcium en vitamine D zijn van belang voor stevige botten.
- Omega 3-vetzuren. U kunt deze vetzuren bijvoorbeeld uit vette vis of lijnzaadolie halen.
- Groente en fruit. Het is alom bekend dat groente en fruit vol antioxidanten zitten die onder meer goed zijn voor het immuunsysteem.
- Volkoren granen. Deze zorgen voor een stabiele bloedsuikerspiegel.
Vergeet ook en vooral niet te drinken! Voldoende water helpt bij het reguleren van de lichaamstemperatuur en ondersteunt de huid van binnenuit. Een fijne kruidenthee met bijvoorbeeld salie kan eveneens verlichting brengen.
“Jong in de overgang zijn, is niet altijd gemakkelijk”
Jong in de overgang biedt ook ruimte
Jong in de overgang zijn, is niet altijd gemakkelijk, maar het biedt ook ruimte om bewust stil te staan bij uzelf. Door goed te eten, voldoende te bewegen en uzelf af en toe rust te gunnen, helpt u uw lichaam om deze overgang soepel te doorlopen. Om u op weg te helpen, treft u bijgaand een gezond ‘overgangsrecept’ aan waar uw hormoonhuishouding blij van wordt.


Met dit recept voor een gezonde vegetarische roerbakschotel maakt u een voedzaam, snel en lekker gerecht vol plantaardige krachtstoffen dat voedt, verzacht en energie geeft. Goed voor de menopauzale vrouw van elke leeftijd!
Ingrediënten (2 pers.):
- 200 g sojaboontjes (edamame, diepvries)
- 1 rode paprika, in reepjes
- 1 courgette, in halve plakjes
- 1 eetlepel sesamolie
- 2 eetlepels sojasaus
- 1 eetlepel lijnzaad
- 1 handje cashewnoten
- Verse koriander of peterselie
Bereiding:
- Kook de sojaboontjes 3 minuten en giet ze af.
- Verhit de sesamolie in een wok en roerbak de paprika en courgette kort.
- Voeg de sojaboontjes toe en roer de sojasaus erdoor.
- Strooi er lijnzaad en cashewnoten over en garneer met koriander.
Vragen of advies?
Wilt u meer weten over supplementen bij de (vroege) overgang? Neem dan contact met ons op via het contactformulier of tijdens kantooruren via tel. +31 (0)85-773 17 13 (lokaal tarief).