Bij botten denken we vaak aan stevigheid en ondersteuning. Toch doen ze veel meer dan dat. Uw botten geven uw lichaam vorm, beschermen belangrijke organen en maken het mogelijk om te bewegen. Omdat onze botten zo'n belangrijke rol spelen, is het goed om stil te staan bij een begrip dat vaak wordt genoemd als het over botgezondheid gaat: botdichtheid.
- Wat zijn onze botten?
- Wat betekent 'botdichtheid'?
- Waarom is de botdichtheid van belang?
- Wat is lage of hoge botdichtheid?
- Botdichtheid is niet hetzelfde als botgezondheid
- Hoe wordt de botdichtheid gemeten?
- Welke voeding ondersteunt de botdichtheid?
- Welke supplementen zijn goed voor de botdichtheid?
- Wat kunt u nog meer doen om uw botdichtheid te ondersteunen?
- Ook leefstijl speelt een rol
Wat zijn onze botten?
Wat zijn onze botten nu precies? We leggen het uit. Botten zijn levende weefsels die voortdurend worden vernieuwd. Oude botcellen worden afgebroken en nieuwe botcellen worden aangemaakt. Dit proces gaat uw hele leven door. Vooral tijdens het ouder worden, verandert de balans tussen opbouw en afbraak van botweefsel.
Denk bijvoorbeeld aan een huis dat regelmatig onderhoud nodig heeft. Zonder onderhoud kan de constructie na verloop van tijd minder sterk worden. Voor botten geldt iets vergelijkbaars. Zonder een sterk skelet zou wandelen, traplopen of zelfs het optillen van een boodschappentas een stuk lastiger zijn.
"Botdichtheid verwijst naar de hoeveelheid mineralen die aanwezig zijn in het botweefsel"
Als we het over onze botten hebben, komt vaak het woord ‘botdichtheid’ naar voren. Maar wat wordt nou precies met botdichtheid bedoeld? Botdichtheid verwijst naar de hoeveelheid mineralen, zoals calcium, die aanwezig zijn in het botweefsel. Deze mineralen dragen bij aan de stevigheid van de botten.
U kunt botdichtheid vergelijken met de dichtheid van een spons. Een spons met veel kleine gaatjes is minder compact dan een spons met een stevige structuur. Ook botten hebben een bepaalde structuur. Hoe dichter deze structuur is, hoe steviger het botweefsel doorgaans wordt beschouwd.
De botdichtheid verandert gedurende het leven. Tijdens de jeugd en jongvolwassenheid wordt veel botmassa opgebouwd. Op latere leeftijd kan deze opbouw geleidelijk afnemen. Zo hebben veel mensen rond hun dertigste levensjaar een hogere botdichtheid dan op latere leeftijd. Dat is een normaal onderdeel van het ouder worden.
“Sterke botten dragen bij aan een actieve levensstijl"
Uw botdichtheid is van belang! Botdichtheid wordt namelijk vaak gezien als een belangrijke indicator voor de conditie van de botten. Sterke botten dragen bij aan een actieve levensstijl en ondersteunen dagelijkse bewegingen, zoals tuinieren.
Naarmate mensen ouder worden, neemt de aandacht voor botgezondheid vaak toe, vooral bij vrouwen na de overgang. Dit is het gevolg van de afname van het vrouwelijk geslachsthormoon oestrogeen, dat beschermend werkt tegen botafbraak.
Gelukkig zijn er verschillende manieren om bewust met botgezondheid bezig te zijn. Voordat we daar verder op ingaan, is het handig om meer te weten te komen over lage en hoge botdichtheid.
“Botdichtheid verschilt van persoon tot persoon”
Wat is nou een lage of hoge botdichtheid? Dit is makkelijk uit te leggen. Als er relatief minder mineralen aanwezig zijn in het botweefsel, wordt gesproken van een lagere botdichtheid. Indien er relatief meer mineralen aanwezig zijn, spreekt men van een hogere botdichtheid.
Belangrijk om te weten, is dat botdichtheid van persoon tot persoon verschilt. Factoren als leeftijd, voeding, leefstijl en erfelijke aanleg kunnen hierbij een rol spelen. Een jonge sporter kan bijvoorbeeld een andere botdichtheid hebben dan iemand die een groot deel van de dag zittend doorbrengt.
Ook mannen en vrouwen kunnen hierin verschillen.
Het is belangrijk om te beseffen dat botdichtheid slechts één aspect van botgezondheid is. De algehele conditie van het skelet wordt door meerdere factoren beïnvloed. Hieronder leest u meer hierover.
"Structuur, samenstelling en flexibiliteit van het botweefsel spelen een rol"
Botdichtheid is niet hetzelfde als botgezondheid
Hoewel een goede botdichtheid vaak wordt gezien als een teken van sterke botten, zegt deze waarde niet alles over de kwaliteit van het skelet, dus de botgezondheid. Ook de structuur, samenstelling en flexibiliteit van het botweefsel spelen een rol. Niet alleen de hoeveelheid mineralen in het bot is van belang, maar ook hoe het botweefsel is opgebouwd.
“Voor meer inzicht in de botdichtheid, kan een speciale scan worden uitgevoerd”
Als een arts of specialist meer inzicht wil krijgen in de botdichtheid, kan een speciale scan worden uitgevoerd. Vaak gebeurt dit met een zogenoemde DEXA-scan. Bij deze meting wordt gekeken naar de hoeveelheid mineralen in bepaalde botten, zoals de heup of de wervelkolom.
De procedure duurt meestal niet lang en wordt over het algemeen als comfortabel ervaren.
Een dergelijke meting wordt overigens meestal alleen uitgevoerd wanneer daar een medische aanleiding voor is. Voor persoonlijk advies over onderzoeken of metingen is het altijd verstandig om contact op te nemen met een arts.
"Verschillende voedingsstoffen zijn bij het behoud van normale botten betrokken"
Voeding speelt een belangrijke rol binnen een gezonde leefstijl. Verschillende voedingsstoffen zijn bij het behoud van normale botten betrokken. Calcium is waarschijnlijk de bekendste.
Dit mineraal komt onder meer voor in melk, yoghurt, kaas, amandelen en groene bladgroente als boerenkool.
Magnesium is net als calcium van belang voor de vorming van de botten. Magnesium zit vooral in brood en graanproducten, groente, noten, zuivel en vlees.
Er zijn tevens steeds meer aanwijzingen dat vitamine K een rol speelt bij de aanmaak van botten. Vitamine K zit in groene bladgroente, maar ook in andere groentes, fruit, zuivel, vlees, eieren en granen.
Ook vitamine D is belangrijk. Deze vitamine ondersteunt de opname van calcium uit de voeding. Vitamine D wordt aangemaakt onder invloed van zonlicht en komt daarnaast voor in bijvoorbeeld vette vis en eieren.
Verder kiezen veel mensen voor een gevarieerd voedingspatroon met voldoende groente, fruit, peulvruchten, noten en volkorenproducten.
“Calcium is nodig voor het behoud van normale botten”
Natuurlijk kunt u ook supplementen kiezen voor een gezonde botdichtheid. We noemen er enkele.
Vitamine D3 is een veelgekozen supplement. Vitamine D draagt bij aan het behoud van normale botten en ondersteunt de opname van calcium uit de voeding.
Ook calcium wordt regelmatig als supplement gebruikt. Calcium is nodig voor het behoud van normale botten.
Daarnaast wordt vitamine K2 vaak genoemd in combinatie met botgezondheid. Vitamine K draagt bij aan het behoud van normale botten.
Ook calcium wordt regelmatig als supplement gebruikt. Calcium is nodig voor het behoud van normale botten.
Daarnaast wordt vitamine K2 vaak genoemd in combinatie met botgezondheid. Vitamine K draagt bij aan het behoud van normale botten.
Magnesium is eveneens populair. Magnesium is een belangrijk mineraal dat bijdraagt aan de normale werking van ons zenuwstelsel en de werking van de spieren. Ook is het belangrijk voor de vorming van de botten.
Sommige mensen kiezen voor een combinatieproduct met bijvoorbeeld calcium, vitamine D en vitamine K. Anderen geven de voorkeur aan losse supplementen zodat zij hun inname kunnen afstemmen op hun persoonlijke situatie.
"Activiteiten waarbij u uw eigen lichaamsgewicht draagt, zijn goed in relatie tot botgezondheid"
Naast voeding en supplementen zijn er ook leefstijlfactoren die bijdragen aan een gezonde levensstijl. We noemen er enkele.
Regelmatig bewegen is een bekend voorbeeld.
Activiteiten waarbij u uw eigen lichaamsgewicht draagt, zoals wandelen, dansen of traplopen, worden vaak genoemd in relatie tot botgezondheid.
Ook krachttraining is goed voor mensen die actief bezig zijn met fit ouder worden. Denk bijvoorbeeld aan oefeningen met lichte gewichten of elastische weerstandsbanden.
Verder kan het helpen om voldoende tijd buiten door te brengen. Een dagelijkse wandeling in de buitenlucht combineert beweging met blootstelling aan zonlicht.
“Botgezondheid is voor iedereen anders”
Naast voeding en beweging kunnen ook andere leefstijlfactoren van invloed zijn op de conditie van het skelet. Voldoende slaap, regelmatig buiten zijn en een gevarieerd eetpatroon dragen bij aan een gezonde basis.
Daarnaast kunnen erfelijke aanleg, lichaamsgewicht en algemene gezondheid eveneens invloed hebben op de botten. Hierdoor is botgezondheid voor iedereen anders en bestaat er geen aanpak die voor iedereen hetzelfde werkt.
Vragen of advies?
Wilt u meer weten over botdichtheid en supplementen die deze kunnen ondersteunen? Neem dan contact met ons op via het contactformulier of tijdens kantooruren via tel. +31 (0)85-773 17 13 (lokaal tarief).